ABD’de Ev Almak Vize veya Green Card Verir mi?

Türkçe arama önerilerinde bu soru doğrudan şu biçimlerde çıkıyor: "amerika’da ev almak oturma izni", "abd ev almak vatandaşlık". Kısa cevap baştan verilmelidir: gayrimenkul satın almak ABD’de bir göçmenlik statüsü doğurmaz.

Neden hayır? Kategoriler listesinde yok

ABD’de kalıcı oturum (Green Card) belirli uygunluk kategorileri üzerinden verilir. USCIS bu kategorileri kendi sayfasında sayar: aile temelli yollar, istihdam temelli yollar, özel göçmen statüleri, mülteci ve sığınmacı statüsü, insan ticareti ve suç mağdurları, istismar mağdurları, çeşitlilik vizesi programı gibi başlıklar ve kayıt (registry) hükmü.

Bu listede gayrimenkul sahipliği diye bir kategori bulunmaz. Yani "ev aldım, oturum hakkım doğar mı" sorusunun cevabı bir yorum değil, kategorik bir yokluktur: böyle bir yol tanımlanmamıştır.

Yabancılar ABD’de mülk edinebilir mi?

Mülk edinmek ile göçmenlik statüsü kazanmak iki ayrı konudur. Mülk edinme, satın alma işlemine ve ilgili eyalet hukukuna tabidir. Buradaki ayrım şudur: bir şeyi satın alabiliyor olmanız, o ülkede kalma hakkı doğurmaz. Mülk sahipliği bir mülkiyet ilişkisidir; vize ve statü ise göçmenlik hukukunun konusudur.

EB-5 ev almakla aynı şey mi?

Yatırım yoluyla Green Card denince akla EB-5 gelir. USCIS’in kendi ifadesine göre EB-5’te aranan şey, iş yaratan yeni bir ticari işletmeye yapılan yatırımdır: en az 1.050.000 dolar (hedeflenen istihdam bölgesi veya altyapı projesinde 800.000 dolar) yatırmış olmak ya da aktif olarak yatırmakta olmak ve en az 10 nitelikli çalışan için tam zamanlı pozisyon yaratacak olmak.

Bu tanımın hiçbir yerinde kişisel konut alımı geçmez. Kendinize oturmak için ev almak bir ticari işletme değildir ve on kişilik istihdam yaratmaz. Dolayısıyla "ev alırsam EB-5 olur mu" sorusunun cevabı hayırdır.

E-2 için ev almak yeterli mi?

E-2 yatırımcı vizesi de sıkça bu bağlamda anılır. E-2 bir nonimmigrant vizedir, yani Green Card değildir; ayrıca aranan şey pasif bir varlık alımı değil, işletilen bir teşebbüstür. E-2’nin koşullarını E-2 yatırımcı vizesi yazımızda ayrıca ele alıyoruz.

Peki ev sahibi olmak hiç mi işe yaramaz?

Turist vizesi başvurusunda değerlendirme, başvurucunun ikamet ettiği yerdeki bağlarına ve göçmen olmama niyetine bakar. ABD’de mülk sahibi olmak bu değerlendirmede lehe bir unsur değildir; aksine ABD tarafındaki bağı gösteren bir kalemdir. Türkiye’deki bağlarınızı anlatma çerçevesini mali durum yazımızda ele alıyoruz.

Mülkünüzü görmek veya bir satın alma işlemini yürütmek için ABD’ye seyahat etmek ayrı bir konudur ve ziyaretçi vizesi çerçevesinde değerlendirilir. Bu, mülkün statü doğurduğu anlamına gelmez.

Green Card uygunluk kategorileri nelerden oluşuyor?

"Ev almak Green Card verir mi" sorusunun cevabını en sağlam biçimde, USCIS’in kendi uygunluk kategorileri listesine bakarak vermek mümkündür. Liste, kalıcı oturum hakkının hangi yollardan doğabileceğini sayar: aile bağına dayalı kategoriler, istihdam temelli kategoriler, özel göçmen statüleri, mülteci veya sığınmacı statüsünden geçiş, insan ticareti ve suç mağdurları için öngörülen yollar ve uzun süreli ikamete dayanan kayıt gibi başlıklar bunlar arasındadır.

Bu listede gayrimenkul sahipliği diye bir kategori yoktur. Bir konut, arsa veya ticari mülk satın almak listedeki hiçbir başlığın altına girmez ve kendi başına bir başvuru yolu açmaz. Buradaki dayanak bir yorum değil, resmî listede o kalemin bulunmamasıdır.

Ayrımı korumak önemlidir, çünkü ABD’de mülk edinmek ile ABD’de statü edinmek birbirinden tamamen ayrı iki hukuki alandır. Mülkiyet, büyük ölçüde eyalet hukukunun konusudur ve göçmenlik statüsüne bağlı değildir; statü ise federal göçmenlik hukukunun konusudur ve mülkiyete bağlı değildir. Satın alma işlemi tamamlandığında elinizde bir tapu olur, bir statü olmaz.

Uygulamada karşılaşılan yanlış beklenti genellikle şu biçimde kurulur: "ABD’de evim var, o hâlde orada kalma hakkım doğar." Bu cümlenin ilk yarısı bir mülkiyet ilişkisini, ikinci yarısı bir göçmenlik statüsünü anlatır; ikisi arasında hukuki bir köprü yoktur. Ev sahibi olmak, ziyaretçi olarak kalabileceğiniz süreyi de uzatmaz.

Bu nedenle mülk satın alma kararı ile göçmenlik planı birbirinden ayrı kurulmalıdır. Gayrimenkul yatırımı kendi gerekçeleriyle değerlendirilir; ABD’de kalma hakkı ise yalnızca USCIS’in saydığı uygunluk kategorilerinden biri üzerinden doğar. İkisini tek bir karara bağlamak çoğu zaman yanlış beklentiyle sonuçlanır.

Aynı karışıklık "vize" ile "statü" arasında da yaşanır. Vize, ABD sınır kapısında giriş talebinde bulunmanıza olanak veren bir belgedir; statü ise ülkeye kabul edildikten sonra hangi koşullarla bulunduğunuzu tanımlar. Gayrimenkul sahipliği bunların ikisini de kendiliğinden üretmez, ikisinin süresini de uzatmaz. Mülk sahibi olmak yalnızca seyahatinizin bir gerekçesi olabilir; kalış hakkınızın kaynağı olamaz.

Bu yazıda bilerek yapılmayanlar

Emlak fiyatı, vergi oranı veya eyalet bazlı kural tablosu verilmemiştir: bunlar değişken kalemlerdir ve göçmenlik sorusunun cevabını değiştirmez. "Şu tutarın üzerinde alımda oturum verilir" türü bir eşik de yoktur; böyle bir eşik resmî kaynakta bulunmamaktadır.

Bu rehberdeki bilgi nereden geliyor?

Uygunluk kategorileri listesi ve EB-5 koşulları USCIS’in Green Card uygunluk kategorileri sayfasından; konsolosluk ve ziyaretçi vizesi çerçevesi ABD Türkiye Misyonu’nun vize sayfasından alınmıştır. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.