ILR (Sürekli İkamet) Süresi 5'ten 10 Yıla mı Uzatıldı? 2026 Güncel Durum Rehberi

İngiltere'de Indefinite Leave to Remain (ILR), yani Sürekli İkamet izninin standart başvuru eşiğinin 5 yıldan 10 yıla çıkarılacağına dair haberler göçmenlik gündemini meşgul etmektedir. Bu rehber, söz konusu değişikliğin gerçekte nerede durduğunu, mevcut kuralların ne olduğunu ve başvuru yapacakların ne zaman, nasıl harekete geçmesi gerektiğini açıklamaktadır. Vize kararı, ilgili resmi kurumun (İngiltere İçişleri Bakanlığı / Home Office) değerlendirmesine bağlıdır.

ILR için 10 yıllık süre şu an yürürlükte mi?

2026 itibarıyla ILR (Indefinite Leave to Remain) başvurusu için gereken standart ikamet süresi hâlâ 5 yıldır. İngiltere hükümeti, Mayıs 2025'te açıkladığı Göçmenlik Beyaz Kitabı'nda "Earned Settlement" adıyla yeni bir model önermiş ve bu modelde taban süreyi 10 yıla çıkarmayı planlamaktadır. Ancak Parlamento Araştırma Servisi ve Ev İşleri Komitesi raporları, bu teklifin henüz Immigration Rules'a yansımadığını açıkça teyit etmektedir. 2026 tarihli HC 259 Değişiklik Beyannamesi dahil hiçbir resmi düzenleme, 5 yıldan 10 yıla geçişi hayata geçirmemiştir. Dolayısıyla bugün itibarıyla başvurucular, nitelikli oldukları rotada 5 yıllık ikamet koşulunu sağladıklarında ILR başvurusu yapabilmektedir. Hükümetin istişare süreci devam etmekte; olası bir yasal değişiklik için Parlamento onayı gerekmektedir.

Earned Settlement teklifi neler içeriyor?

"Earned Settlement" modeli, sabit bir 5 yıllık eşik yerine başvurucunun gelir düzeyine ve katkısına göre farklılaşan, 3 ila 15 yıl arasında değişen karmaşık bir yapı öngörmektedir. Standart taban sürenin 10 yıl olarak belirlenmesi, yüksek gelirli veya "yüksek katkılı" olarak nitelendirilen bireyler için daha kısa bir yolun açık kalması anlamına gelmektedir. İçişleri Bakanlığı, bu reforma ilişkin kamuoyu istişaresini başlatmış olmakla birlikte; teklifin nihai biçimi, yasalaşma takvimi ve geçiş düzenlemeleri henüz kesinleşmemiştir. Parlamento Ev İşleri Komitesi, bu reformun uzun vadeli işgücü planlamasını önemli ölçüde etkileyeceğine dikkat çekmiştir. Mevcut durumda 5 yıllık ILR rotaları Immigration Rules içinde yer almaya devam etmektedir.

ILR başvuru süreci nasıl işliyor?

ILR başvurusu, mevcut kurallar çerçevesinde dijital platformlar üzerinden Home Office'e yapılmaktadır. Başvurunun kabul edilip edilmeyeceğine karar veren merci yalnızca Home Office'tir; hiçbir danışmanlık şirketi bu kararı etkileyemez veya sonucu garanti edemez. Aşağıdaki adımlar, standart 5 yıllık rota için geçerlidir.

1. Uygunluk kontrolü: Hangi rotada (Skilled Worker, Spouse/Partner, Long Residence vb.) başvuracağınızı ve 5 yıllık ikamet koşulunu tamamlayıp tamamlamadığınızı doğrulayın.
2. Belgeleri derleyin: Pasaport, BRP (Biometric Residence Permit), ikamet kanıtları, istihdam ve vergi kayıtları ile Life in the UK Testi sonuç belgesi.
3. Life in the UK Testi ve İngilizce dil koşulu: Başvurmadan önce bu gerekliliklerin karşılandığından emin olun.
4. Online başvuru formu: gov.uk üzerinden ilgili ILR formunu (SET(O), SET(M) vb.) doldurun ve ücreti ödeyin.
5. Biyometrik randevu: Parmak izi ve fotoğraf için randevu alın (VFS Global veya UKVCAS merkezleri).
6. Karar bekleme süreci: Standart başvurularda karar süresi değişkendir; öncelikli servis ücret karşılığı mevcuttur.

ILR başvurusu için hangi belgeler gerekli?

ILR başvurusunda sunulması gereken belgeler, başvurulan rotaya göre farklılık göstermektedir. Aşağıdaki liste, çoğu rota için geçerli olan temel belgeleri kapsamaktadır. Home Office, belge eksikliği veya tutarsızlığı durumunda başvuruyu reddedebilir ya da ek bilgi talep edebilir. Bu nedenle belgelerin eksiksiz ve birbiriyle tutarlı olması kritik önem taşımaktadır.

• Geçerli pasaport ve tüm eski pasaportlar
• Biometric Residence Permit (BRP) kartı
• 5 yıllık kesintisiz ikamet kanıtı (kira sözleşmeleri, banka ekstreleri, faturalar)
• İstihdam kanıtı: maaş bordroları, P60 belgeleri, işveren mektupları
• Life in the UK Testi sertifikası
• İngilizce dil yeterliliği belgesi (muafiyet kapsamında değilseniz)
• Absences (yurt dışında geçirilen süreler) tablosu — 5 yılda 180 günü aşmamalıdır
• Aile birleşimi başvurularında: evlilik/birliktelik kanıtları

Sık yapılan hatalar neler?

ILR başvurularında ret riskini artıran hatalar sistematik biçimde tekrar etmektedir. Eksiksiz ve tutarlı bir başvuru hazırlamak, ret riskini azaltabilir; ancak nihai karar her koşulda Home Office'e aittir.

• Absences hesabı yapmadan başvurmak: 5 yıl içinde 180 günü aşan yurt dışı süreler başvuruyu geçersiz kılabilir.
• Eski BRP'yi iade etmemek: Geçersiz kartların bildirilmemesi tutarsızlık yaratır.
• "10 yıl bekliyorum" yanılgısı: Bazı başvurucular, henüz yürürlükte olmayan 10 yıllık teklife dayanarak gereksiz yere beklemeyi düşünmektedir. Mevcut hak mevcut kurallara göre değerlendirilir.
• Belge tarihlerindeki boşluklar: İkamet kanıtlarında aylık süreklilik sağlanamaması ret gerekçesi olabilir.
• Yanlış form seçimi: SET(O), SET(M), SET(BTC) gibi formlardan hatalı olanı doldurmak süreci uzatır.
• Dil veya Life in the UK koşulunu karşılamamak: Bu gereklilikler başvuru öncesinde tamamlanmış olmalıdır.

Örnek senaryolar: Kim nasıl etkileniyor?

Mevcut kurallar ile önerilen değişikliğin pratikte ne anlama geldiğini iki farklı profil üzerinden incelemek, sürecin daha iyi anlaşılmasına yardımcı olacaktır.

Profil 1 — Nitelikli İşçi Vizesiyle Çalışan Mühendis (5. Yılında)

İngiltere'de Skilled Worker vizesiyle 5 yıldır çalışan, yurt dışında geçirdiği toplam süre 90 günün altında olan ve Life in the UK Testini geçmiş bir mühendis, bugün itibarıyla ILR başvurusu yapabilir. 10 yıllık teklifin yasalaşmasını beklemeye gerek yoktur; mevcut haklarını kullanmak için gecikmemelidirler. Teklifin yasalaştığı durumda geçiş hükümlerinin ne şekilde düzenleneceği henüz belirsizdir.

Profil 2 — Aile Birleşimi Vizesiyle Gelen Eş (3. Yılında)

Spouse vizesiyle 3 yıl önce İngiltere'ye yerleşen bir birey, standartta 5 yıllık koşulu tamamlamak için yaklaşık 2 yıl daha beklemesi gerektiğini bilmektedir. Ancak Earned Settlement teklifinin yasalaşması ve geçiş kurallarına bağlı olarak bu bireyin hangi süreyle karşılaşacağı belirsizdir. Bu nedenle sürecin yakından takip edilmesi ve yasal değişiklikler hakkında güncel kalınması önerilir.